Kendine iyi davranmayı erteleme
“Şunu da halledeyim, o zaman rahatlarım.” derken kendine iyi davranmayı hep sonraya bırakıyor olabilirsin. Daha başarılı, daha düzenli ya da daha az hata yapan biri olduğunda kendinden memnun olacağını düşünebilirsin. Ama bir hedefe ulaştığında, önüne başka bir koşul koymak da mümkün.
Kendine koyduğun koşulları fark etmek
Dinlenmek, kendini takdir etmek veya kendine anlayış göstermek için neyi bekliyorsun? Bütün işleri bitirmeyi, bir sınavı geçmeyi ya da artık hiç hata yapmamayı bekliyor olabilirsin. Yapılacaklar listesine yenileri eklendikçe kendine ayıracağın zaman da ertelenebilir. Bu koşulları fark ettiğinde hemen değiştirmek zorunda değilsin. Önce kendinden ne beklediğini duymaya çalışabilirsin.
Bir işi değerlendirmekle kendini yargılamak aynı şey değil
Hayatında değiştirmek istediğin şeyler olabilir. Bir hatanı düzeltmek, bir becerini geliştirmek ya da verdiğin bir sözü tutmak isteyebilirsin. Bunlarla uğraşırken kendini küçümsemen gerekmiyor. “Bunu henüz yapamadım.” demekle “Ben yetersizim.” demek aynı şey değil. İlk cümle belirli bir durumu anlatır; ikinci cümle ise o durumdan yola çıkarak bütün kendin hakkında bir yargıya dönüşür.
Anlayış göstermek sorumluluğu bırakmak değildir
Yetiştiremediğin bir işin sonuçları olabilir. Gerekirse haber vermek, özür dilemek ya da yeni bir plan yapmak isteyebilirsin. Bunları yaparken yorgunluğunu, elindeki zamanı ve desteğe ihtiyacını da hesaba katabilirsin. “Bu iş gecikti. Şimdi ne yapabilirim?” sorusu, kendine ağır sözler söylemeden sorumluluk almanın bir yolu olabilir.
Bugün neye ihtiyacın var?
Tamamlayamadığın tek bir işi düşün. Biraz zamana mı, yardıma mı, dinlenmeye mi ihtiyacın var? Belki nereden başlayacağını netleştirmek ya da işi daha küçük parçalara ayırmak gerekiyor. Örneğin bütün bir ödevi bitirmek yerine ilk başlığı belirleyebilir, anlamadığın kısmı birine sorabilir veya kısa bir aradan sonra ne kadarını yapabileceğine yeniden bakabilirsin.
Eksik kalan işler varken de
Kendine iyi davranmak, bir anda kendinden tamamen memnun olmanı gerektirmez. Bugün yalnızca kendine söylediğin bir cümleyi daha somut ve daha az incitici kurmayı deneyebilirsin: “Planladığımı bitiremedim. Neye ihtiyacım olduğunu düşünüp sonraki adımı seçebilirim.” Her şeyi yoluna koymadan da ihtiyaçlarını önemseyebilirsin.
Bu metin genel düşünme ve bilgilendirme amacı taşır; kişisel değerlendirme veya terapi yerine geçmez.